×
477.37
460.38
8.27
#қаңтар қақтығысы #Ресей-Украина соғысы #әкімге үш сұрақ #лот ашар #кибербуллинг #жаңа облыстар #коронавирус #hi-tech
477.37
460.38
8.27

Бітпейтін уәделер: Елді өз қантымызбен келешекте емес, дәл қазір қамтуға не кедергі

26.07.2022, 11:57
Коллаж: Ulysmedia.kz

Ауыл шаруашылығы министрлігі Қазақстанда қант тапшылығын шешуге не кедергі болып отырғанын түсіндірді, деп хабарлайды Ulysmedia.kz.

Ведомствоға сілтеме жасаған LS-тің жазуынша, елдегі сегіз қант зауытының тек төртеуі ғана жұмыс істеп тұр. Екі кәсіпорын Жамбыл облысында (Тараз қант зауыты және Меркі қант зауыты) және тағы екеуі Жетісу облысында (Көксу қант зауыты және "Ақсу қант") орналасқан. Ауыл шаруашылығы министрлігі бұл нысандар ХХ ғасырдың 30-жылдарында салынғанын атап өтті. Зауыттардың жалпы қуаты қант қызылшасын өңдеу бойынша тәулігіне 8 мың тоннаны және қамыс шикізаты бойынша тәулігіне 2 мың тоннаны құрайды.

"Бүгінгі таңда қайта өңдеу үшін шикізаттың жеткіліксіздігіне, техникалық жарақтандырудың әлсіздігіне байланысты зауыттар толық қуатта жұмыс істеп тұрған жоқ", – деп хабарлады ведомстводан.

Сонымен қатар, ішкі тұтыну отандық шикізат есебінен 7-10% - ға ғана қамтамасыз етіледі. Ал шамамен 90% – шетелдік құрақ шикізаты мен дайын қантты өңдеу есебінен. Атап айтқанда, импорттың 88,3%-ы Ресейден, 11,5%-ы Беларусьтен, 0,15%-ы басқа елдерден жеткізіледі.

Ауыл шаруашылығы министрлігі қалған төрт зауыттың не себепті тоқтап тұрғанын түсіндірді. Ведомство ақпараты бойынша, бұл кәсіпорындардың айналым қаражаты жеткіліксіз және технологиялық жабдықтардың тозу деңгейі жоғары. Сонымен қатар, Қазақстанда қант қызылшасы өндірісінің төмендеуіне байланысты шикізат қат.

"Бұл қызылша өсіру шаруашылықтарының бытыраңқылығына, қант қызылшасын өсіруге тыйым салынуына және соның салдарынан өнімнің өзіндік құнының шарықтауына байланысты", – деп толықтырды АШМ.

Сонымен қатар, ведомство Қазақстанның ресейлік қантқа жоғары тәуелділігі саланың дамуына теріс әсер ететінін атап өтті. Министрлік мәліметінше, Ресейдегі тәтті өнімнің профициті кезінде қазақстандық нарыққа арзан қант жеткізу отандық зауыттардың бәсекеге қабілеттілігін төмендетеді. Сондай-ақ, Қазақстанда қант тапшылығы кезінде ресейлік өнімді жеткізу жоғары бағамен жүзеге асырылады.

"АӨК субъектілерін қант қызылшасы мен оны қайта өңдеу өнімдері өндірісінің көлемін ұлғайтуға ынталандыру, ішкі тұтынудағы отандық өндіріс үлесін арттыру мақсатында фермерлерге тұқым, минералдық тыңайтқыштар, өсімдіктерді қорғау құралдарын сатып алуға базалық субсидиялар беріледі. Сондай-ақ, қайта өңдеуге тапсырылған қант қызылшасының көлеміне субсидия төленуде", - дейді ауыл шаруашылығы министрлігінің өкілдері.

Сонымен қатар, отандық қант нарығындағы жағдайды тұрақтандыру бойынша әзірленген іс-шаралар жоспарына сәйкес кәсіпорындарды салу және жаңғырту жоспарлануда. Мәселен, АШМ мәліметінше, 2019 жылдан бастап Жамбыл облысының Шу ауданында қант зауытын салу жобасын іске асыру жұмыстары басталды. Бұл нысанда тәулігіне 8 мың тонна қант қызылшасын өңдеу жоспарлануда. Кәсіпорын 2024 жылы іске қосылады деп күтілуде. 400-ге жуық адам жұмысқа орналаса алады. Компания Ауыл шаруашылығы техникасын сатып алғаны атап өтілді. Сондай-ақ, техникалық-экономикалық негіздеме мен жобалау-сметалық құжаттамаға мемлекеттік сараптаманың оң қорытындысы алынды.

Қазіргі уақытта жабдықтар мен материалдарды сатып алу үшін жобаны қаржыландыру мәселесі пысықталуда. Жаңа қант зауытын салу және қант қызылшасының егіс алқаптарын кеңейту жөнінде шаралар қабылдау 2026 жылға қарай ішкі нарықтың қамтамасыз етілуін екі есеге арттыруға мүмкіндік береді деп күтілуде.