Қазақстанда Құрылтай депутаттарын сайлау басталды. Бүгін ел алғаш рет жаңа бірпалаталы парламентті сайлап жатыр, деп хабарлайды Ulysmedia.kz.
Сағат 07:00-дегі жағдай бойынша еліміздің барлық 20 өңіріндегі 10 363 сайлау учаскесінде дауыс беру басталды. Осы уақытқа дейін 16 мемлекеттегі тағы 19 учаске ашылды.
Сайлау учаскелерінің басым бөлігінде дауыс беру сағат 20:00-ге дейін жалғасады. Ал 107 учаске сайлаушыларды ертерек, таңғы сағат 06:00-ден бастап қабылдай бастады.
Екі палатаның орнына – бір палата
Бұл – 2026 жылғы 1 шілдеде жаңа Конституция күшіне енгеннен кейін өтіп жатқан алғашқы сайлау. Құрылтай Мәжіліс пен Сенаттан тұрған бұрынғы екіпалаталы Парламенттің орнына келді.
Жаңа бірпалаталы Парламентте 145 депутат, үш вице-спикер және сегіз комитет болады.
Парламенттің өкілеттігі де өзгерді. Атап айтқанда, Конституциялық соттың, Жоғары аудиторлық палатаның және Орталық сайлау комиссиясының мүшелері Құрылтайдың келісімімен тағайындалады.
12,6 миллион дауыс беруші
Сайлаушылар тізіміне 12 605 788 қазақстандық енгізілген. Оның ішінде 17 132 адам өз елді мекенінен тыс жерде дауыс беру үшін есептен шығару куәлігін алған.
Сайлаушылардың ең көбі Алматыда тіркелген – 1 329 221 адам. Одан кейін Түркістан облысы – 1 204 659, Алматы облысы – 1 042 987 және Астана – 1 014 817 адам.
Ал сайлаушы саны ең аз өңір – Ұлытау облысы. Мұнда 138 362 адам дауыс беруге құқылы.
Жалпы дауыс беру үшін 10 423 сайлау учаскесі ұйымдастырылған. Оның 79-ы әлемнің 61 мемлекетінде орналасқан.
Жеті партия және «Бәріне қарсымын»
Қазақстандықтар сайлауға қатысып жатқан жеті саяси партияның бірін таңдауы керек. Заңда белгіленген межеден өткен партиялар арасында кейін 145 депутаттық мандат бөлінеді.
Жеті партияның атауы бюллетеньде бұған дейін жеребе арқылы анықталған ретпен орналастырылған. Бюллетеньнің төменгі жағында «Бәріне қарсымын» деген жеке жол бар.
Сайлау барысын 42 мемлекет пен 13 халықаралық ұйымнан келген 777 шетелдік байқаушы қадағалайды. Олардың арасында 41 ел парламентінің 138 депутаты бар.
Елден мыңдаған шақырым алыста жүргендер алғашқылардың бірі болып дауыс берді
Уақыт айырмашылығына байланысты Оңтүстік Корея мен Жапонияда жүрген қазақстандықтар алғашқылардың бірі болып дауыс берді.
Сеулдегі №422 және Токиодағы №425 сайлау учаскелері жергілікті уақыт бойынша сағат 07:00-де ашылды.
Сеулде Корея университетінің студенті Ажар Кәрімжанова алғашқылардың бірі болып дауыс берді. Ол Оңтүстік Кореяда үш жылдан бері тұрады.
– Қазақстан Республикасының азаматы ретінде еліміздің болашағына қатысты маңызды қоғамдық-саяси үдерістерден шет қалмай, өз үлесімді қосуға тырысамын. Біздің таңдауымыз елдің ертеңіне тікелей әсер етеді. Бүгін қабылданған шешімдер Қазақстанның ертеңгі даму бағытын айқындайды, – деді ол.
Токиода сайлау учаскесіне алғашқылардың бірі болып Цукуба университетінде «Мемлекеттік саясат» мамандығы бойынша білім алып жүрген Әлішер Әзімбаев келді.
Ол дауыс беруге ерекше образбен – әділдік, заң үстемдігі мен даналықты бейнелейтін қазақ биінің киімін киіп келген.
– Менің ойымша, жаңадан құрылған Құрылтай осы дәстүрді халықпен бірлесе отырып, мемлекеттік маңызы бар мәселелерді шешетін заманауи саяси институт ретінде жалғастырады, – деді Әзімбаев.
Сеул мен Токиодан кейін Малайзия, Сингапур, Индонезия және Вьетнамдағы сайлау учаскелері де жұмысын бастады.